رکود مضاعف با اجرای برجام.
از قدیم گفته اند که : وقتی باران می خواهد بیاید یک نمه قبلا می زند. و یا آن ضرب المثل معرف که می گوید: سالی که نکوست از بهارش پیداست. برجام نیز با اجرای خود رکود مضاعف را ایجاد خواهد کرد، همانطور که تا حالا کرده است. البته طبق سفارش از بالا، ما نباید در باره رکود حرف بزنیم ولی، این انتقاد یا بدگویی نیست بلکه یک هشدار است، تا با مشکلات پیش رو بهتر برخورد شود، یکی از مشکلات اساسی در دوران رکود افزایش نقدینگی بدون پشتوانه است، که طبق آخرین آمار اکنون 907هزار میلیارد تومان است، که این رقم سال گذشته 507بوده است. یعنی فقط صحبت اجرای برجام، رشد نقدینگی را نزدیک به دوبرابر کرده است.
حالا تصور کنید که سی میلیارد دلار، یعنی معادل همان مبلغ فوق هم بر اثر: اجرای برجام به آن اضافه شود. و این درحالی است که دولت مجبور شود بخاطر: پرداخت های اخر سال بازهم بیشتر نقدینگی را بالا ببرد. لذا می بینیم که نقدینگی داخلی به سه یا چهاربرابر افزایش خواهد یافت. برای مقابله با این روند فزاینده، فقط یک راه وجود دارد: و آن پرداختهای اخر سال همگی به دلار باشد. یعنی بجای چاپ اسکناس های جدید فقط دلارهایی که: از برجام ازاد می شود به مردم داده شود. این امر ازیک طرف به کنترل نقدینگی منجر می شود، و از طرف دیگر وقتی دلار در دست همه باشد، همه برای فروش به یک بازار مراجعه می کنند که باعث می شود: قیمت ان کاهش می یابد و ارزش ریال بالامی رود.
ازسوی دیگر وقتی براساس برجام، صدور نفت ایران اغاز شود رقابت عربستان با ایران، موجب خواهد شد باز هم سقف تولیدی اوپک بالاتر برود، و مازاد تولید روزانه، باز 8میلیون بشکه دیگر افزایش یابد. این افزایش عرضه مطمئنا باعث کاهش قیمت نفت، آن هم به زیر سی دلار هم شده واین بر: قیمت نفت برنت دریای شمال و ئیگران هم اثر گذاشته، و صنعت نفت جهان را با بحران مواجه می کند. که ساده ترین آن زیان ده شدن تولید نفت بوده، و باعث اخراج کارگران و نیروی انسانی آن می شود. اخراج کارگران صنعت نفت یعنی: نقطه پایانی بر همه اسراف کاری ها و: خرید کالاهای لوکس که این زنجیره، باعث تعطیلی کارخانجات خودرو وامثال آن می شود، که مانند جنرال موتورز ناگهان 5600نفر را اخراج می کند.
راه نجات از این رکود هم، تکیه بر اقتصاد مقاومتی : مبتنی بر شرکت های دانش بنیان است. تا بجای صدور نفت به هر قیمت، آن را تبدیل به مواد پر مصرف و ضروری بنماید : مانند خوراک پتروشیمی یا کودهای کشاورزی و: حتی تبدیل به الکالوئیدها و پروئین ها است که: با دانش جدید واقعا نفت بر سر سفره ها هم خواهد آمد. و از بقایای فسیل شده موجودات میلیون ها سال پیش، مواد زنده نگهدارند موجودات امروزی تولید میشود.
مطلب دیگر صادرات و واردات در سایه اجرای برجام است. همه کشورهای اروپایی و امریکایی، پشت صف ایستاده اند تا کالاهای خودرا به ایران بفروشند. ایران هم متقابلا خیز برداشته تا کالاهای صادراتی خود را افزایش دهد. در یک محاسبه ساده، تراز بازرگانی ایران پس از برجام کاملا منفی می شود. زیرا کالاهایی که امریکایی ها و اروپایی ها می خواهند به ایران صادر کنند: کالاهای اساسی مانند برنج و گندم وگوشت ودارو است. یا کالاهای سرمایه ای مانند تکنولوژی های پیشرفته الکتریکی و: قطعات الکترونیکی است، که ایران نمی تواند جلو آن ها را بگیرد ولی ایران در مقابل آن ها، فقط می تواند در خواست انتقال تکنولوژی بدهد! و این یعنی تبدیل ایران به بازار اصلی کالاهای استراتژیک و: تکنولوژیک آنها که: هیچ پایانی برای ان متصور نیست.
گرچه همه اینها، ظاهر قضیه است یعنی امریکا و اروپا، در صورتجلسات متعهد به انتقال فناوری می شوند! ولی در عمل خود تکنولوژی را انتقال می دهند، و مانند گذشته می گویند: شما که نفت دارید چرا زحمت بکشید کار کنید؟ نفت را به ما بدهید ما: برای شما همه کار می کنیم! برخی افراد داخلی هم خواهند گفت: وقتی اینهمه نوکر دست به سینه داریم، چرا کار کنیم مانند چراغ جادوی علاء الدین، می نشینیم و فقط دستور می دهعیم
![]()
دائره المعارف ماهین